Buro BRAND

Op het eerste gezicht lijken ze best op elkaar. Allebei bedoeld om ingewikkelde informatie begrijpelijker te maken en bij allebei gaat het gelukkig om communiceren met illustraties! Dat is niet alleen heel erg fantastisch leuk, het zorgt er ook nog eens voor dat de informatie beter blijft hangen. Maar een infographic gebruik je anders dan een Praatplaat.

Onze definities:

Een PraatPlaat is een grote visual waarin verschillende informatielagen samenkomen om een overzichtsbeeld te tonen.

Een infographic is een visuele weergave die informatie op een overzichtelijke en gestructureerde manier presenteert om complexe data snel over te brengen.

Twee keer een mond vol, dus laten we de verschillen even op een rijtje zetten. Maar onthoud voordat we twee keurige hokjes gaan tekenen: tussenvormen zijn er natuurlijk volop!

1. Zelf lezen of samen in gesprek?

Een infographic is vaak bedoeld om informatie zelfstandig over te brengen. Je bekijkt hem en begrijpt wat er wordt uitgelegd: cijfers, stappen, feiten of een proces.

Een PraatPlaat heet niet voor niets een praatplaat: deze gebruik je meer als visueel haakje bij een verhaal. Tijdens een presentatie of gesprek zie je met zo’n plaat in één oogopslag het grotere geheel en word je stap voor stap meegenomen langs de onderdelen door de verteller. We merken vaak dat er dan een nieuw gesprek op gang komt en dat de plaat interessante inhoudelijke vragen oproept.

2. Veel tekst of juist weinig?

Een infographic bevat vaak wat meer tekst. Logisch ook: als er niemand naast staat om het verhaal te vertellen, moet de tekst de situatie voldoende uitleggen.

Op een PraatPlaat proberen we tekst meer in te perken. Korte woorden (MAND!), (sub)titels en labels ondersteunen het visuele verhaal.

3. Data, iconen of een complete beeldwereld?

Bij infographics spelen data, grafieken, iconen, schema’s en abstractere visualisaties regelmatig een belangrijke rol. Alles om informatie zo snel en helder mogelijk over te brengen.

Een PraatPlaat is meestal illustratiever. Verschillende onderdelen vormen samen één groter beeld en vaak helpt een dragende metafoor om samenhang zichtbaar te maken. Denk aan een route, landschap, gebouw, boom of, vooruit, een schip. We hebben inmiddels aardig wat organisaties visueel laten uitvaren. Zo’n metafoor wordt dan weer geladen met illustraties van kleine situaties of objecten die in dat verhaal passen.

4. Informatie overbrengen of beweging creëren?

Daarmee komen we bij misschien wel het belangrijkste verschil: het doel. Wij zeggen altijd dat verandering pas leeft als je mensen in beweging brengt in hun hoofd, hart én handen (dat leggen we hier helemaal uit). Kort gezegd bedient een infographic het hoofd (weten), terwijl een praatplaat ook inspeelt op het hart (willen).

Infographics richten zich op feiten, data en structuur om kennis over te brengen op een heldere, rationele manier (vaak kwantitatieve informatie). Een praatplaat kiest juist voor de verhalende en emotionele insteek: een visuele beleving die onderwerpen laat leven, gevoel overbrengt en daarmee echt blijft hangen (vaak kwalitatieve informatie).

Een infographic is een eindpunt: de cijfers zijn onderzocht, de informatie is op een rijtje gezet. Het resultaat: een pakkende datavisualisatie waarbij overzicht en begrip het uitgangspunt is.

Een PraatPlaat is wat ons betreft eerder een beginpunt.
Of een tussenstap. Een PraatPlaat zetten we liever eerder en actiever in. Bijvoorbeeld om samen een boodschap scherp te krijgen, verbanden zichtbaar te maken, verschillende perspectieven bij elkaar te brengen of een strategie bespreekbaar te maken.

De vraagstukken waar mensen mee komen bevatten altijd veel informatie, verschillende thema’s en informatieniveaus. En hoe verhoudt het verhaal zich bijvoorbeeld tot de medewerker of de buitenwereld? Om hier een samenhangend beeld van te maken moet je goeie keuzes maken en de juiste vragen stellen. Dit proces levert vaak hele waardevolle gesprekken op, en er komen knelpunten en perspectieven naar boven die eerder onopgemerkt bleven.

Zodra je dit hebt gedaan kun je de PraatPlaat inzetten als communicatiemiddel. Want je wil dat mensen worden geactiveerd en geïnspireerd in plaats van dat de plaat in een la belandt. Dus aan de slag!

Je kunt de plaat bijvoorbeeld stapsgewijs opbouwen in een presentatie, de beelden in een animatie tot leven laten komen, een digitale interactieve klik-versie maken of de beeldtaal terug laten komen in templates om informatie op te halen of een gericht gesprek op gang brengen. Zo blijft een verandering niet hangen in één presentatie of document, maar kan het verhaal steeds opnieuw terugkomen en echt gaan leven binnen de organisatie. Zo kan een PraatPlaat helpen om beweging te creëren.

Kijk hoe we dat bijvoorbeeld met de Zorgcirkel en gemeente Alphen aan den Rijn hebben aangepakt.

Wanneer kies je voor een infographic of een PraatPlaat?

Heel kort door de bocht:

Kies eerder voor een infographic als…

  • Informatie zelfstandig begrepen moet worden;
  • Feiten, cijfers of data centraal staan;
  • De lezer vooral iets moet weten, liefst in één oogopslag.

Kies eerder voor een PraatPlaat als…

  • Je een verhaal wilt vertellen;
  • Samenhang belangrijk is;
  • Je het gesprek wilt voeren;
  • Je met verschillende mensen tot een gedeeld beeld wilt komen.

Maar, zoals ik hierboven al zei, er zit een hele wereld tussen die twee. Illustratieve posters, visuele samenvattingen, procesplaten, interactieve visuals. We beginnen daarom niet met: welk middel wil je? Want jij hoeft echt niet te weten wat er precies passend is in jouw situatie. We vragen liever: wat wil je bereiken? En dan kijken wij wel welk visueel middel daarbij past.

Zelf iets ingewikkelds visueel maken?

Een infographic, een PraatPlaat of iets daartussenin? De belangrijkste vraag is niet welk middel je nodig hebt, maar wat je ermee wilt bereiken. Wie wil je bereiken? Wat moet iemand begrijpen, voelen of doen?

Bij Buro BRAND denken we graag vanaf het begin met je mee. We helpen je kiezen welke visuele vorm past bij jouw vraagstuk.

Bekijk hoe we samen een PraatPlaat maken en wanneer zo’n aanpak past.

Door Micky Dirkzwager